“Jongeman? Excuseert u mij, maar zou u mij een verschrikkelijk groot plezier willen doen?”

Ik sta te dromen en het duurt even voor ik door heb dat er iemand tegen me praat. Ze zit achter me met een stapeltje kookboeken op haar schoot in een knusse luie stoel. Haar waterige ogen blikken over een opengeslagen, bontgekleurd kookboek, The Voluptuous Vegan. “Zou u voor mij Artful Vegan van die bovenste plank willen pakken? Ik kan er met mijn five feet niet bij. En met mijn reuma kom ik sowieso bijna niet uit deze stoel. En dan nog die lading boeken die ik mezelf nu al op de hals heb gehaald. En u bent nog zo jong en bovendien van een behoorlijke lengte. Nee, niet Vegan for Beginners, lieve schat, hou op zeg, ik ben 85!” Ze schaterlacht terwijl haar ene hand driftig naar rechts wijst: “Artful Vegan! Ja, die! Dank u, dank u, dank u. Houdt u ook zo van koken, dat u hier op de culinaire afdeling bent beland? Je ziet het steeds minder met die jonge mensen. Trouwens, niemand in deze stad heeft nog enig idee wat koken wezenlijk inhoudt. Culinaire barbaren, stuk voor stuk.”

Ze wappert met haar frêle handje voor haar neus: “Gosh, wat gruw ik van die hazelnut coffee walmen! Begrijp niet waarom ze nou in hemelsnaam midden in een boekenwinkel een Starbucks moeten planten, terwijl de stad er sowieso al mee bezaait is. Bent u ook veganistisch? Of enkel vegetarisch? Of organic? Of gewoon een wildebeesteneter?” Schaterlachend gaat haar gestifte roze mond wijd open. Ik zie een stralendwit kunstgebit.

“Of koopt u gewoon fijn een kookboek voor uw moeder of uw zuster, misschien? U mag trouwens best een beetje minder vet gaan eten. En uw porties minderen. Vindt u het erg als ik dat zo maar zeg? Want dan moet u het zeggen. Ja, ik ben een veel te vrijmoedig type, dat hoor ik mijn leven lang al over me zeggen. En dit soort indiscrete opmerkingen hoor ik natuurlijk helemaal niet te deponeren bij een behulpzamee heer als u. Maar weet u, ik ben pas sinds mijn negenenzeventigste overgegaan van de burgers en de steaks op tofu en raw food, en niet alleen voel ik me zoveel beter, maar ik ben er ook zoveel overtollig vet mee kwijtgeraakt!”

Glimlachend bladert ze door het kookboek dat ik voor haar van de plank heb gehaald. Dan zakken haar mondhoeken afkeurend omlaag. “Foto’s, foto’s, foto’s. Prachtig vormgegeven, maar geen enkele substantie. Helemaal de tijd waarin we leven ook, zou u niet zeggen? Gosh, en dat kost dan ook nog 35 dollar! 35 dollar voor een kookboek vol fratserige recepten en niets voor wat houvast in het dagelijkse leven! Zet u dat maar terug, jongeman, daar bovenin, nee, ik dacht iets meer naar links, ja, dank u wel. Oh, wat zou ik nou graag even gebruik maken van het toilet. Daar voorbij de reisgidsen en de atlassen, ziet u wel. Op de meeste avonden zijn ze behoorlijk schoon. Ik neem bij voorkeur het invalidentoilet. Meestal niet het properst, maar het geeft me wel de ruimte. Maar iedereen aast hier op die stoelen en sofa’s, weet u. Ze zijn ook best comfortabel.” Een diepe zucht.

“Zou ik u nog om één gunst kunnen vragen, jongeman? Dat u dit stapeltje kookboeken even van me overneemt, ja, dank u wel. En dat u me even de hand reikt zodat ik uit deze stoel – oh, mijn enkels, dear, oh dear! Duizend maal dank, lieve schat. Mannen van uw soort worden een zeldzaamheid. En mag ik u vragen nu even plaats te nemen? Een minuutje of twee, drie hooguit. ’t Is zo gebeurt, bij mij. Lekker warm, hè? Ik zit hier al sinds half vijf. U ziet mij zo weer terug, jongeman, na het toilet en de beker soy chai on the light side van de Starbucks voorbij de tijdschriftenrekken. Ja luister, if you can’t beat them, join them. Gosh, wat zit u daar toch prachtig gedistingeerd. Zo kalm en stil. Net mijn tweede man, toen we elkaar leerden kennen op de boot naar Rotterdam. 1952. Bent u daar wel eens geweest, in Holland? Zulke zorgzame, eenvoudige mensen. Past u goed op mijn boeken?” Als ze zich omdraait verliest ze even haar evenwicht. Net op tijd grijpt ze zich vast aan een medewerkster van Barnes & Noble. Ze schatert het uit, biedt het meisje omstandig haar excuses aan, zwaait nog eens naar mij en schuifelt dan op haar dooie gemak voorbij de reisboeken en atlassen.